Τρίτη, 29 Σεπτεμβρίου 2009

Ο θάνατος



στους γονείς, που αυτά δεν τα διαβάζουν, όσο είναι καιρός

Όταν ο θάνατος πάρει πρώτα πολύ κοντινό σου άνθρωπο, γίνεται -- φυσικά -- τραυματικό γεγονός. Αν οι ψυχές μας είναι σαν σπίτια, ο θάνατος κοντινού ανθρώπου πέφτει σαν κάτι βόμβες διάτρησης που ξεκοιλιάζουν τα πάντα και αφήνουν το κάδρο μιας πρόσοψης ή, στην καλύτερη περίπτωση, ξεκάνουν τον τέταρτο τοίχο της ψυχής, καθιστώντας την σκηνή για αγριότητες, ένα πρώην οικείο και άνετο και όλο θάλπος χώρο που έξαφνα έγινε θέατρο για να χαζεύουν την ερημιά του οι περαστικοί. Πιο άγριο πράγμα από το πένθος για αγαπημένο άνθρωπο δεν ξέρω. Έτσι, θα θυμάμαι για χρόνια το σχετικό ποστ του θας -- ένα από τα λίγα κείμενα που ακόμα με κάνουν να ριγώ. Κάτι τέτοια διαβάζαμε προ τετραετίας και θέλαμε να μπλογκάρουμε σα ζουρλοί, παράφορα. Όχι παραπολιτικά εμέσματα και περισπούδαστα γαβγίσματα επηρμένων πεκινουά, τάχα μου πάνσοφων τιμητών και κριτών της οικουμένης.

Ήμουνα τυχερός. Ο θάνατος τέσσερις φορές απλώς ήλθε κι έγδαρε τους σοβάδες, έγλειψε και κάπνισε τους εξωτερικούς τοίχους, έσπασε κεραμίδια. Ήμουνα δέκα χρονών όταν χάσαμε τη γιαγιά μου, μικρότερη από την κόρη της σήμερα, μετά ήτανε σειρά της ξαδέρφης μου, μικρότερη από μένα σήμερα, μετά ήταν ο θείος, μετά από πόνο, μικρός κι αυτός, μετά ήρθε ο παππούς στα 87 και τα κορακοζώητα αδέρφια του, μετά ο άλλος παππούς, στα 94, ο γλυκύς και πράος, στου οποίου την κηδεία δεν πήγα απλώς γιατί "δεν ήθελα".

Ήμουνα τυχερός λοιπόν. Στο μεταξύ έκανα επισκευές, βαψίματά και μερεμέτια, μονώσεις κι ενισχύσεις, άλλαξα τη στέγη και στόκαρα όσα σώζονται με στοκάρισμα. Νομίζω ότι είμαι έτοιμος για τον σκληρό πυρήνα του πένθους όταν θα χτυπήσει τη στέγη. Νομίζω. Ποντάρω στην ελάχιστη βλάβη όταν έρθει η ώρα εκείνη: ίσως οι πάνω όροφοι μόνο. Ίσως η οικοσκευή. Ίσως τα πατώματα αντέξουν. Ίσως απλώς τα τζάμια θα φουσκώσουν στιγμιαία και μετά θα πέσουνε βροχή στον δρόμο, σα βροχή, σα χαλαζάκι, ίσως σε μεγάλα κομμάτια που θα συντριβούν στον δρόμο κάνοντας τους περαστικούς να σαστίσουν στιγμιαία.

Πικρότερο από το πένθος είναι η απουσία. Πιο πολύ από την απουσία, στο πένθος καίει η ενοχή: η ενοχή εκείνη που είναι η χειρότερη παρενέργεια της αγάπης. Αναρωτιέσαι αν ο άνθρωπος που έχασες ένιωσε ποτέ την αγάπη σου. Αν την ένιωσε και το ξέρεις, αναρωτιέσαι αν την ένιωσε αρκετά συχνά (και ξαφνικά το Always on my mind λέει κάτι πολύ πικρό). Αν την ένιωθε και το ήξερες, αναρωτιέσαι εάν η αγάπη σου φώτιζε τη ζωή του όπως η δική τους αγάπη -- αυτόματη, αυτονόητη, αμετάβλητη, αδιαπραγμάτευτη -- έκανε τη δική σου τόσο σταθερή, τόσο ελεύθερη, τόσο πλούσια και λίγο πιο όμορφη.

Η μοναξιά είναι ωραία. Τα αποτελέσματα του πένθους τελικά επιδιορθώνονται, και νέες προσόψεις ξαναχτίζονται, σχεδόν όπως οι παλιές, ίσως λίγο διαφορετικές, κάποτε καινούργιες από την αρχή. Η απουσία της αγάπης είναι η έρημος, το μέσα ερείπωμα.

GatheRate

5 σχόλια:

  1. Ε, ΚΙ ΕΓΩ ΈΧΑΣΑ ΤΟΥΣ ΓΕΡΟΥΣ ΜΟΥ, ΚΑΙ ΕΠΣΑΧΝΑ ΝΑ ΤΟΥΣ ΒΡΩ, ΜΕΧΡΙ ΠΟΥ ΜΟΥ ΕΙΠΑΝ ΟΤΙ ΔΕΝ ΧΑΘΗΚΑΝ ΑΛΛΑ ΠΕΘΑΝΑΝ, ΔΛΔ ΤΑ ΤΙΝΑΚΣΑΝΕ, ΚΑΙ ΠΑΠΑΛΑ, ΟΥΤΕ Η ΝΙΚΟΛΟΥΛΗ ΔΕΝ ΤΟΥΣ ΒΡΙΣΚΕΙ

    dinorkta
    -μα τοσο ευκολες λεκτικες επαληθευσεις αποτελει σκανδαλο-

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Το "ποτέ πιά" ισοδύναμο του "για πάντα".

    Καθόλου εύκολο εννοείται.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Είναι απλό Σράοσα: μαθαίνεις τί γίνεται μετά το θάνατο και ηρεμείς.

    πουλάτ

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Είναι μια απουσία στο διηνεκές. Στην καλυτερη περίπτωση, δηλαδή, σαν μια μικρή σφήνα στην καρδιά που δεν φεύγει ποτέ - απλώς τις βάζεις στην άκρη και τις μετράς τις καλές μέρες. Όχι, δεν είσαι έτοιμος. But then, nobody is.

    Blow us away with a post, won't you?

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. απουσία....λείπεις
    ενοχή...μ΄αγάπησες, εγώ; σου έδειξα ποτέ ποσο σ΄αγαπούσα;
    θυμός....γιατι με αφησες;

    ποτέ δεν κτίζεται το σπίτι που γκρεμίστηκε...πάντα μια τρύπα μένει ανοικτή, για να σου υπενθυμίζει οταν κρυώνεις και βρέχεσαι οτι εκει ηταν μια παρουσία που σε προστάτευε.
    και οταν τα χρόνια περάσουν αυτο που τελικά θρηνείς ειναι η ζωή που θα ΄΄ζούσαμε ΄΄ μαζί.

    να εχεις μια ομορφη μέρα

    ΑπάντησηΔιαγραφή